SŁUCHAJ ONLINE
MENU
Słuchaj ONLINE
RDC
rdc player

Nieznane wiersze J. Szczepańskiego „Ziutka” przekazane do AAN

fot. Archiwum Akt Nowych

Nieznane dotąd wiersze oraz listy Józefa Szczepańskiego „Ziutka” – poety, powstańca warszawskiego, żołnierza Batalionu „Parasol” i autora jego hymnu, a także wielu piosenek, np. „Chłopcy silni jak stal”, „Pałacyk Michla”, zostały przekazane we wtorek do Archiwum Akt Nowych w Warszawie.

Wszyscy znają piosenki powstańcze, takie jak „Chłopcy silni jak stal”, „Pałacyk Michla” czy wiersz „Dziś idę walczyć – Mamo!”, ale niewielu ma świadomość, że ich autorem był jeden człowiek – Józef Szczepański „Ziutek”. Jego wiersze przekazywane były podczas powstania ustnie, dlatego do dziś dnia można spotkać się z różnymi ich wersjami. „Ziutek” podczas okupacji był harcerzem i żołnierzem 1. plutonu 1. kompanii oddziału „Parasol”. Zmarł 10 września 1944 roku w wyniku odniesionych obrażeń w szpitalu polowym przy ul. Marszałkowskiej 75.

Niezwykłe odkrycie

We wtorek nieznane dotąd wiersze oraz korespondencję przekazali do zbiorów AAN bracia Krzysztof i Tomasz Mordzińscy. Znaleźli je w pamiątkach po swojej matce, która była w bliskiej relacji z „Ziutkiem”.

Podczas przekazania dokumentów Tomasz Mordziński opowiadał, że „pewnego wiosennego dnia 2019 roku, po 25 latach po śmierci mamy Haliny Mordzińskiej zacząłem porządkować dokumenty, korespondencję i różne inne szpargały, które po jej śmierci zalegały ukryte głęboko w szafach”. – W czasie tego porządkowania natrafiłem na nieduży zeszycik, zawierający wiersze. Początkowo nie zainteresowały mnie one, ale moja żona zwróciła na nie uwagę. W pewnym momencie usłyszałem znajome imię Ziutek i wtedy coś mnie tknęło, że być może te wiersze wiążą się z Ziutkiem, czyli Józefem Szczepańskim, którego zdjęcie widywaliśmy z bratem wielokrotnie wklejone w albumiku naszej mamy – opowiadał. – Wiedzieliśmy, że był on kolegą mamy, że walczył i zginął w powstaniu, że pisał wiersze powstańcze. Najsłynniejszy wiersz „Pałacyk Michla” napisał na początku powstania – mówił.

Mordziński dodał, że w znalezionym zeszycie były wiersze Ziutka przepisane przez ich mamę. – Była to dla nas ogromna niespodzianka. Po pierwsze muzą tych wierszy okazała się moja mama, a po drugie do tej pory znaliśmy tylko kilkanaście wierszy Ziutka, a dzięki mojemu odkryciu jego udostępniona spuścizna powiększa się o 21 nieznanych dotąd utworów – zauważył.

Opowiadał, że wspólnie z bratem Krzysztofem zdecydowali, że trzeba tę poezję opublikować. Skontaktowali się z bratem z Ziutka Januszem Szczepańskim, którego poinformowali o swoim zamiarze.

Listy Szczepańskiego dostępne na stronie AAN

Tomasz Mordziński opowiedział, że, spuścizną po Szczepańskim zainteresowało się wydawnictwo Bellona. Autorka właśnie opublikowanej książki „Ziutek. Chłopiec od Parasola” Małgorzata Czerwińska-Buczek poprosiła braci Mordzińskich, żeby raz jeszcze przejrzeli domowe archiwum. – Przeglądając je, w takiej malutkiej saszetce po mojej mamie znalazłem pakiecik kartek złożonych na czworo, przewiązanych kolorową wstążeczką. Otworzyłem tę paczuszkę i przeżyłem jeszcze większy szok. Okazało się, że w tym pakieciku znajduje się 31 kartek i listów – więcej listów – pisanych własnoręcznie przez Ziutka – wspominał.

Listy te są bezcenne, bo oprócz tego, że wyraził w nich wielką miłość do naszej mamy, przedstawiają również ówczesne czasy, życie codzienne młodych ludzi. choćby ich możliwości, gdy idzie o naukę i pracę – ocenił. Mówił, że dzięki listom udało się wyjaśnić wiele białych plam w życiorysie Józefa Szczepańskiego, których nie znała nawet jego rodzina.

W ocenie zastępcy dyrektora ds. informacji naukowej, udostępniania i archiwów społecznych Archiwum Akt Nowych Mariusza Olczaka „nie jest to typowa dokumentacja wytworzona w oddziale „Parasola”, ale część akcji gromadzenia dokumentacji tego oddziału, którą od wielu lat, z pomocą wielu osób, przed wszystkim darczyńców, przygotowujemy”. Zachęcił osoby prywatne do przekazywania takich dokumentów do AAN.

Dzisiaj przekażemy braciom Mordzińskim skany tych listów i wierszy. Te skany zostaną dziś opublikowane na stronie internetowej i w mediach społecznościowych Archiwum Akt Nowych – poinformował.

Sany listów można zobaczyć TUTAJ.

Czytaj też: Bitwa Warszawska. Archiwum Akt Nowych z nowym portalem [ZOBACZ]

NAJNOWSZE INFORMACJE
RADIO DLA CIEBIE
  • Warszawa: 101 FM
  • Ostrołęka: 100,8 FM
  • Ostrów: 87,6 FM
  • Płock: 101,9 FM
  • Radom: 89,1 FM
  • Siedlce: 103,4 FM
  • DAB+
PUBLICYSTYKA
MUZYKA


wydanie online:
nm@rdc.pl

© 2020 Polskie Radio S.A. Radio Dla Ciebie
Wszelkie prawa zastrzeżone